Εξόριστος Συγγραφέας (Dovlatov) - Η ρώσικη ταινία-αποκάλυψη της φετινής Berlinale! (κριτική ταινίας) – Cinefreaks.gr Cinefreaks.gr

Εξόριστος Συγγραφέας

(Dovlatov )


Είδος:

, , ,

Έτος παραγωγής:
Διάρκεια: 126
Χώρα: Ρωσία
Σκηνοθεσία:
Σενάριο:
Ηθοποιοί: , ,
Πρεμιέρα: 21-02-2019

Γράφει:
Βαθμολογία Cinefreaks:

Λένινγκραντ, Νοέμβρης 1971. Ενώ ολόκληρη η Σοβιετική Ένωση προετοιμάζεται για τους επετειακούς εορτασμούς αναφορικά με τη ρώσικη επανάσταση, ένας νεαρός δημοσιογράφος που θέλει να γίνει συγγραφέας, ο Σεργκέι Ντοβλάτοφ, ασφυκτιά στο καταπιεστικό και γεμάτο λογοκρισία περιβάλλον της χώρας του. Χωρισμένος και πατέρας ενός μικρού κοριτσιού, ο Ντοβλάτοφ θέλει να μείνει στη χώρα του και να γράψει για αυτά που ζει και όχι να μεταναστεύσει όπως άλλοι φιλόδοξοι συγγραφείς, αλλά οι προσπάθειές του να εκφραστεί ελεύθερα μέσα στη Σοβιετική Ένωση σταματάνε μπροστά στον ολοκληρωτισμό του καθεστώτος της χώρας. Η καθημερινότητά του καθορίζεται αποφασιστικά από αυτή την καταπίεση…

Σκηνές από την καθημερινότητα ενός από τους πιο γνωστούς συγγραφείς της Σοβιετικής Ένωσης, ο Ντοβλάτοφ εξέδωσε 12 βιβλία από τις ΗΠΑ όπου και μετανάστευσε (δεν είναι σπόιλερ μιας και το συγκεκριμένο αποτελεί ιστορικό γεγονός…) και έγινε πασίγνωστος σε όλο τον κόσμο μετά θάνατον: ποτέ δεν αναγνωρίστηκε όσο ζούσε και αυτό δεν αφορά μόνο τα χρόνια διαμονής του στην Σοβιετική Ένωση (άλλωστε αυτό ήταν αναμενόμενο) αλλά και αυτά της διαμονής του στην Αμερική, όπου δεν αντιμετώπιζε προβλήματα λογοκρισίας.

«Αυτά που μας απασχολούν και θέλουμε να γράψουμε δεν υπάρχουν. Ή μάλλον, υπάρχουν αλλά οι Αρχές δεν τα αναγνωρίζουν», θα πει σε κάποια στιγμή ο πέρα για πέρα ειρωνικός και αυτοσαρκαστικός Ντοβλάτοφ και πάνω-κάτω αυτό συνοψίζει και όλες τις ανησυχίες του, όλα τα απωθημένα του. Ο Αλεξέι Τζερμάν, στην τέταρτη μεγάλου μήκους ταινία του, δεν διηγείται υπό μορφή βιογραφίας την ιστορία του Ντοβλάτοφ αλλά αντίθετα, καταπιάνεται με μια περίοδο κανονικότητάς του προκειμένου να αναδείξει όχι τα έργα και τις μέρες του αλλά τις συνήθειές του και τη ρουτίνα του.

Η έξυπνη επιλογή του Τζερμάν πιάνει και ένα από τα πιο χρήσιμα εργαλεία σε αυτή του την προσπάθεια είναι η εξαιρετική δόμηση του βασικού χαρακτήρα, τον οποίο συμπαθείς από τη πρώτη σκηνή, ταυτίζεσαι μαζί του, γελάς μαζί του, συμπάσχεις μαζί του αλλά το κυριότερο, (και αυτό αποτελεί τη μεγαλύτερη επιτυχία της ταινίας) βλέπεις τον χαρακτήρα του να εξελίσσεται και να επαναδιαμορφώνεται και αυτό γίνεται με απίστευτα αρμονικό τρόπο: σαν τις αλλαγές στο χαρακτήρα ενός προσώπου που το βλέπεις πολύ συχνά και γι΄αυτό δεν τις αντιλαμβάνεσαι εν τη γενέσει τους.

Ο Ντοβλάκοφ που βλέπουμε επί οθόνης είναι ένας τύπος που θα γούσταρες πολύ να κάνεις παρέα μαζί του. Είναι έξυπνος, είναι αστείος, τρολάρει όπου σταθεί και όπου βρεθεί και ταυτόχρονα είναι παθιασμένος, ευαίσθητος, αλληλέγγυος. Είναι τέλειος και ταυτόχρονα είναι αληθοφανής: πραγματικά, σεμιναριακή συγκρότηση χαρακτήρα τόσο από το σενάριο όσο και από τον Μίλαν Μάριτς, τον ηθοποιό δηλαδή που ενσαρκώνει τον Ντοβλάτοφ.

Το έτερο μεγάλο πλεονέκτημα της ταινίας είναι ότι αν και τοποθετεί το ασφυκτικό περιβάλλον του κρατικού ολοκληρωτισμού της Σοβιετικής Ένωσης των 70s σε πρώτο πλάνο, το εν λόγω κοινωνικό περιβάλλον ποτέ δεν χαρακτηρίζεται από υπερβολές και εύκολα τεχνάσματα που θα αναδείξουν τη φύση του. Το ακριβώς αντίθετο: είναι όλα τόσο φυσιολογικά και τόσο καθημερινά που όταν οι στιγμές κρατικής σκληρότητας και βίας διακόπτουν τη νορμάλ εξέλιξη των πραγμάτων, ο θεατής ταρακουνιέται κανονικά, ξαφνιάζεται όπως ακριβώς και οι ίδιοι οι πρωταγωνιστές διότι έχει «μπει» στην καθημερινότητας του και τις συνήθειές τους, δεν ζει μέσα σε μια συνωμοσιολογία διαρκώς, τους παρακολουθεί όπως θα έβλεπε απλούς ανθρώπους που ζουν κανονικές ζωές, οι οποίες παραβιάζονται από τους αστάθμητους παράγοντες μιας αστυνομοκρατούμενης κοινωνίας.

Εν τέλει, το «Ντοβλάτοφ» καταφέρνει να μετουσιωθεί σε μια άψογη υπαρξιστική ταινία. Το μήνυμά της είναι ξεκάθαρο: όσο και αν καθοριζόμαστε από το προκαθορισμένο περιβάλλον στο οποίο ζούμε, έχουμε πάντα την επιλογή να κάνουμε τις δικές μας επιλογές χωρίς απαραίτητα να νερώσουμε το κρασί μας. Στο τέλος της ημέρας είμαστε εμείς που έχουμε την ευθύνη των πράξεών μας. Χωρίς ηρωισμούς, επικούς μονολόγους και… bigger than life επιλογές, ο Ντοβλάτοφ γίνεται ο τέλειος υπαρξιστικός χαρακτήρας διατηρώντας ταυτόχρονα και την αίσθηση πως εδώ έχουμε να κάνουμε με έναν απλό άνθρωπο. Θαυμαστές ισορροπίες, άψογη ανάδειξη της διαλεκτικής σχέσης ανάμεσα στις ατομικές επιλογές και τις κοινωνικές προσαρμογές, το «Ντοβλάτοφ» είναι, αναμφισβήτητα, μια από τις αποκαλύψεις της Berlinale 2018.


Βαθμολογία Χρηστών


1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars (2 votes, average: 5.00 out of 5)
Loading...

Προβολές


Παίζεται σε: 0 αίθουσες
0 αίθουσες στην Αθήνα
0 αίθουσες στην Θεσσαλονίκη
0 αίθουσες στην Επαρχία


Η ταινία δεν παίζεται πλέον στις αίθουσες