Να Κάθεσαι και να Κοιτάς - Cinefreaks.gr Cinefreaks.gr

Να Κάθεσαι και να Κοιτάς


Χειμωνιάτικος ουρανός. Πράσινα λιβάδια. Αποθήκες σιτηρών. Ένα τραίνο καταφτάνει στον άδειο σταθμό. Αποβιβάζεται μόνο η Αντιγόνη, μια νέα κοπέλα γύρω στα 30.

Κανείς δεν την περιμένει, εκτός από έναν γέρο άντρα, που περνάει όλη τη μέρα στον έρημο σταθμό. Η Αντιγόνη έχει επιστρέψει στην πόλη που γεννήθηκε και φαίνεται αποφασισμένη να μείνει εκεί. Συναντιέται με την Ελένη, μια φίλη από τα παλιά, πιάνει δουλειά ως καθηγήτρια Αγγλικών στο τοπικό φροντιστήριο, τα φτιάχνει με τον Νίκο, ένα αγόρι νεότερο και ευχάριστα αφελές. Η αναζήτηση της Αντιγόνης για μια απλή ζωή στους ήσυχους δρόμους της μικρής πόλης σταδιακά αποδεικνύεται πιο μπερδεμένη απ’ ό,τι έχει φανταστεί. Σύντομα θα βρεθεί μπλεγμένη σε καταστάσεις που απαιτούν δράση.

To Να κάθεσαι και να κοιτάς του Γιώργου Σερβετά είναι μια ταινία που καταλαβαίνει κανείς πολλά από τον τίτλο της. Ο δημιουργός είχε στο μυαλό του τα διάφορα αρνητικά που παρατηρούμε στην Ελληνική κοινωνία, όπως η βία κατά των γυναικών, η ανεργία, η εργασιακή εκμετάλλευση, οι οπισθοδρομικές αντιλήψεις των μικρών κοινωνιών. Και πάνω από όλα, όπως λέει και ο τίτλος, την αδιαφορία των ανθρώπων για αυτά που γίνονται γύρω τους. “Που να μπλέκεις” λέει ο ηλικιωμένος άντρας στην Αντιγόνη μόλις φτάνει στο χωριό. Όμως αν θέλουμε να αλλάξουμε κάποια πράγματα σε αυτά που συμβαίνουν γύρω μας, στην ίδια μας την ζωή τελικά, θα πρέπει να κάνουμε κάτι παραπάνω από το να καθόμαστε και να κοιτάμε τα κακώς κείμενα να γίνονται. Η Αντιγόνη θα αποφασίσει να πάρει την τύχη της στα χέρια της και να αντιδράσει στο τέλος της ταινίας και τα αποτελέσματα δραματικά αλλά και λυτρωτικά.

25-1--2-thumb-large

Η ταινία έχει πολλά πολιτικά μηνύματα για το σήμερα της Ελλάδας. Έτσι στην αρχή της, ο μονόλογος της Αντιγόνης συγκρίνει το σήμερα της χώρας μας με το χτες, τα χρόνια της δεκαετίας όπου μεγάλωσε, και τα χρόνια που ζει τώρα. Συγκρίνει τις τεχνολογικές αλλαγές, τα κανάλια στην τηλεόραση, τον τρόπο ζωής, αλλά και τον φασισμό της Χούντας με τον φασισμό που υπάρχει διάχυτος στην κοινωνία, στα πιο απλά. Έτσι κατά την εξέλιξη της ταινίας θα δούμε λίγο πολύ όλους τους χαρακτήρες της Ελληνικής παρακμής, τον βίαιο εργοδότη που θα κάνει ότι θέλει τον υπάλληλο του, τον υπάλληλο που δέχεται τα πάντα, τον άνεργο που ζητά δουλειά και στρέφεται στα πάτρια εδάφη για να μη πληρώνει ενοίκιο, τον παραιτημένο από την ζωή και την ελπίδα, αυτόν που μισεί τα αδέσποτα ζώα ώστε να τα σκοτώσει, την γυναίκα που δέχεται την βία σαν να την έχει συνηθίσει. Όλοι αυτοί μέσα σε τέσσερις πέντε που είναι οι κεντρικοί χαρακτήρες της ταινίας. Χαρακτήρες πολύπλευροι, αληθινοί, μοναδικοί. Η ταινία μας παρουσιάζει χαρακτήρες που λίγο πολύ ζουν ανάμεσά μας, χαρακτήρες προβληματικοί, που όπως είπε ο Σερβετάς έχοντας κυρίως στο μυαλό τον χαρακτήρα του Νώντα, που παίζεται από τον Νίκο Γεωργάκη, είναι φασίστες ακόμα και αν δεν το ξέρουν. Πως αλλιώς θα χαρακτηρίζαμε έναν άντρα μισογύνη σε τέτοιο σημείο που δίνει συμβουλές στον υποτιθέμενο φίλο του να δέρνει την κοπέλα του, να έχει το πάνω χέρι, όπως εκείνος.

Ο Σερβετάς μας δίνει τελικά μια ταινία που σοκάρει, έχει δυνατούς χαρακτήρες που μοιάζουν αληθινοί και έχουν να πουν μια ιστορία ενδιαφέρουσα. Aναπτύσσονται όμορφα και τουλάχιστον στον Έλληνα θεατή θυμίζουν πολλά, προκαλώντας την ταύτιση με κάποιους, την λύπη για την τύχη τους και την μεταμόρφωσή τους και το μίσος του κοινού για άλλους. Εκεί είναι και η επιτυχία του Σερβετά.

Το να κάθεσαι και να κοιτάς έκανε παγκόσμια πρεμιέρα στο Φεστιβάλ του Τορόντο, στο επίσημο διαγωνιστικό, ενώ στο Βερολίνο το είδαμε στο πλαίσιο του Διεθνούς Πανοράματος.

Γιάννης Πατλάκας

Δείτε και την συνέντευξη της πρωταγωνίστριας Μαρίνας Συμεού στο Cinefreaks.


Ένα κλιπ από την ταινία:

Έχοντας πραγματοποιήσει την παγκόσμια πρεμιέρα της ως ταινία έναρξης της ενότητας City to City στο Κινηματογραφικό Φεστιβάλ του Τορόντο και την ευρωπαϊκή της πρεμιέρα στο 64ο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Βερολίνου, στο τμήμα Panorama, η νέα ταινία του Γιώργου Σερβετά «Να Κάθεσαι Και Να Κοιτάς» (Standing Aside, Watching – 2013), κυκλοφορεί στις Κινηματογραφικές Αίθουσες. Ένα σκληρό όσο και ρεαλιστικό κοινωνικό δράμα, που είχαμε την ευκαιρία να το παρακολουθήσουμε και τον Νοέμβριο, στο 54ο Διεθνές Κινηματογραφικό Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης.

«Ο Δεκέμβρης του 2008 ήταν η πανηγυρική λήξη ενός πολιτισμού επιθετικής ευημερίας που κυριάρχησε για δεκαετίες τόσο στην Ελλάδα όσο και στην Ευρώπη. Η Ελένη ήταν ένας χαρακτήρας που γεννήθηκε μέσα σε αυτό το περιβάλλον, όπου αν δεν συμμετείχες στο πάρτι της ανάπτυξης και της ευημερίας, δεν έμενε άλλο από το να βρεις μια γωνίτσα του εναλλακτικού και να ασχολείσαι με την πάρτη σου και τα προβλήματά σου, όπου η κριτική μπορούσε να πιάνει μόνο τις δευτερεύουσες πτυχές ενός θριαμβεύοντος καπιταλισμού, που έφτιαχνε εμπορικά κέντρα και μια κόλαση από κατανάλωση, αρκεί να δεχόσουν το τίμημα της αλλοτρίωσης και της καταστροφής των ανθρώπινων σχέσεων και του περιβάλλοντος.»

Λέει χαρακτηριστικά ο σεναριογράφος και σκηνοθέτης της ταινίας, Γιώργος Σερβετάς και συνεχίζει: «Όταν η Αντιγόνη της ταινίας είχε κερδίσει την αυτοπεποίθηση που χρειαζόταν για να απαιτήσει έναν κόσμο στα μέτρα της, η Ελένη ήταν ήδη ξεπερασμένη. Το «Να κάθεσαι και να κοιτάς» είναι η ιστορία της Αντιγόνης, που έβρισκε πιο βολικό να προσαρμόσει τον κόσμο στα μέτρα της, από το να προσαρμοστεί η ίδια.»

Ένα τρένο καταφτάνει στον σιδηροδρομικό σταθμό μιας μικρής πόλης. Αποβιβάζεται μόνο η Αντιγόνη (Μαρίνα Συμεού), μία νέα κοπέλα γύρω στα τριάντα. Κανείς δεν την περιμένει, εκτός από έναν γέρο άντρα, που περνάει όλη τη μέρα του στον έρημο σταθμό.

Η Αντιγόνη έχει φύγει από την Αθήνα και μόλις έχει επιστρέψει στη γενέθλια πόλη της, αποφασισμένη να μείνει πλέον εκεί. Συναντιέται με την Ελένη (Μαριάνθη Παντελοπούλου), μία φίλη από τα παλιά και πιάνει δουλειά ως καθηγήτρια Αγγλικών στο τοπικό φροντιστήριο. Παράλληλα συνάπτει σχέση με τον Νίκο (Γιώργος Καφετζόπουλος), ένα αγόρι νεότερο, όμορφο αλλά λίγο αφελές.

Η αναζήτηση της Αντιγόνης για μια απλή ζωή στους ήσυχους δρόμους της μικρής πόλης σταδιακά αποδεικνύεται πιο μπερδεμένη απ’ ό,τι είχε αρχικά φανταστεί. Η σχέση της Ελένης με τον παντρεμένο Νώντα (Νίκος Γεωργάκης) θα κάνει τα πράγματα δυσκολότερα για όλους. Σύντομα η Αντιγόνη θα βρεθεί μπλεγμένη σε καταστάσεις που απαιτούν δράση, ενώ οι δυναμικές σχέσεις μεταξύ των χαρακτήρων γίνονται όλο και πιο πολύπλοκες και η ένταση μεγαλώνει…

«Οι εικόνες της ελληνικής επαρχίας δεν προσφέρουν πια κάτι ελεγειακό. Πρόκειται για ένα περιβάλλον που έχει διαμορφωθεί από τις διαδρομές των αυτοκινήτων. Το τοπίο έχει αποσυντεθεί τόσο που ακόμα και η τουριστική εκμετάλλευσή του έχει γίνει δύσκολη αφήνοντας μόνη δυνατότητα ανάπτυξης την πράσινη λεηλασία. Αυτός είναι ο «τόπος», το μοτίβο της ταινίας. Μια γη που έχει λεηλατηθεί από τους ανθρώπους της και ένας χρόνος που προσδιορίζεται από τις διαδρομές των αυτοκινήτων.» Γιώργος Σερβετάς

IMG_3429_sm

Η νέα μεγάλου μήκους ταινία του Γιώργου Σερβετά «Να Κάθεσαι Και Να Κοιτάς» (Standing Aside, Watching – 2013), καταπιάνεται με τη βία, την αδιαφορία, αλλά και την επιλογή για συνειδητή συμμετοχή σε όσα συμβαίνουν γύρω μας. Πρόκειται για μια ιστορία που διαδραματίζεται σε μια μικρή κοινωνία, που όμως ως άλλος καθρέφτης, αντανακλά επάνω του την παθογένεια της μεγαλύτερης εικόνας, που αντιστοιχεί στην πόλη.

Σ’ ένα περιβάλλον όπου υποβόσκει η βία και κυριαρχούν οι προκαταλήψεις αλλά και η εκούσια αποδοχή της συνενοχής, την πλοκή πυροδοτεί μια τριαντάχρονη γυναίκα. Η Αντιγόνης ασφυκτιά και αποφασίζει να κάνει ακριβώς το αντίθετο από αυτό που συνηθιζόταν μέχρι τώρα, δηλαδή απλά «Να Κάθεσαι Και Να Κοιτάς».

Πολύ καλές στους δύο γυναικείους πρωταγωνιστικούς ρόλους η Μαρίνα Συμεού και η Μαριάνθη Παντελοπούλου, υποδύονται – αν και φίλες – τα δύο άκρα ενός δίπολου, τόσο διαφορετικές μεταξύ τους, που όμως η μία έχει την ανάγκη της άλλης, αποτελώντας το άλλο της μισό. Από τους ανδρικούς χαρακτήρες, ξεχωρίζει η μεστή ερμηνεία του Νίκου Γεωργάκη, στον ρόλο του παντρεμένου Νώντα, που υποχθόνια κινεί τα νήματα της ιστορίας, δοκιμάζοντας τις αντοχές όσων συναναστρέφεται.

Σχετικά με την επιλογή των ηθοποιών ο Γιώργος Σερβετάς αναφέρει: «Έχω ανάγκη να έχω ένα πρόσωπο στο μυαλό μου όταν γράφω έναν χαρακτήρα. Έτσι, οι ηθοποιοί επιλέχθηκαν (μέχρι έναν βαθμό) όταν ακόμα έγραφα το σενάριο. Αξίζει να σημειωθεί ότι είχα ήδη συνεργαστεί με την Μαρίνα και τη Μαριάνθη, που υποδύονται την Αντιγόνη και την Ελένη αντίστοιχα, σε ταινίες μικρού μήκους και άλλες προσωπικές μου δουλειές.»

Η ταινία «Να Κάθεσαι Και Να Κοιτάς» (Standing Aside, Watching – 2013) του Γιώργου Σερβετά, πραγματοποίησε την παγκόσμια πρεμιέρα της ως ταινία έναρξης της ενότητας «City to City: Athens» στο Κινηματογραφικό Φεστιβάλ του Τορόντο και την ευρωπαϊκή της πρεμιέρα στο 64ο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Βερολίνου, στο τμήμα Panorama.

Στην Ελλάδα είχαμε την ευκαιρία να τη δούμε για πρώτη φορά τον Νοέμβριο, στο 54ο Διεθνές Κινηματογραφικό Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, ενώ από την Πέμπτη 01 Μαΐου, κυκλοφορεί στις Κινηματογραφικές Αίθουσες, σε διανομή της Feelgood Entertainment. Αξίζει επίσης να σημειώσουμε ότι πριν από λίγες ημέρες στα Βραβεία της Ελληνικής Ακαδημίας Κινηματογράφου για το 2014, ο Νίκος Γεωργάκης κέρδισε το Βραβείο Β’ Ανδρικού Ρόλου, για την ερμηνεία του στην ταινία «Να Κάθεσαι και να Κοιτάς».

Γιώργος Ρούσσος