John Cassavetes & Gena Rowlands: 2 Ξεχασμένες Ταινίες - Cinefreaks.gr Cinefreaks.gr

John Cassavetes & Gena Rowlands: 2 Ξεχασμένες Ταινίες

Αφιερώματα | 8-4-2017 |

Ο John Cassavetes θεωρείται ο πατέρας του ανεξάρτητου κινηματογράφου που έφερε την αλλαγή στο μέχρι τότε επιτηδευμένο Αμερικάνικο σινεμά. Ο ίδιος ωστόσο όταν τον ρωτούσαν σε συνεντεύξεις γιατί αποφάσισε να κάνει ταινίες δήλωνε: “Είναι απλά ένα αντικατάστατο της ζωής για εμένα. Δεν ξέρω πως να ζω, δεν ξέρω πως να ντύνομαι, πως να τα πηγαίνω καλά με τους ανθρώπους. Δεν καταλαβαίνω τίποτα από όλα αυτά.”

Έτσι λοιπόν το 1959 ξεκίνησε να κάνει ταινίες συγκεντρώνοντας χρήματα από φίλους και γνωστούςΗ πρώτη του δουλειά, το Shadows, συνέπεσε με το ξεκίνημα του new wave κινήματος που έκανε την εμφάνισή του την ίδια περίοδο στην Γαλλία. Ωστόσο οι ταινίες του δεν έγιναν τόσο αποδεκτές και γνωστές όσο οι αντίστοιχες του Γαλλικού new wave. Είναι χαρακτηριστικό ότι μια από τις μεγαλύτερες κριτικούς εκείνης της εποχής η Pauline Kael περιέγραφε τις ταινίες του ως εγωκεντρικές και ανούσιες. Παρ’όλα αυτά ο Cassavetes δεν απογοητεύτηκε ποτέ από την κριτική και παρέμεινε μέχρι το τέλος της ζωής του πολύ περήφανος για το έργο του. Η ίδια Kael έχει γράψει ότι ήταν τόσο πεισματάρης που σε μία εκδήλωση της έβγαλε τα παπούτσια και δεν δεχόταν να της τα δώσει πίσω αν δεν αναιρούσε την κριτική της.

Το πιο ξεχωριστό στοιχείο στις ταινίες του Cassavetes είναι οι χαρακτήρες του. Ο ίδιος ενδιαφερόταν πολύ για την ανθρώπινη φύση και για τις σχέσεις μεταξύ των ανθρώπων. Οι χαρακτήρες του δεν έχουν κάποια ατζέντα, δεν έχουν κάποιο στόχο που θέλουν να επιτύχουν ούτε κάποιο εμπόδιο που πρέπει να ξεπεράσουν. Το μόνο που κάνουν είναι να καπνίζουν, να βρίζουν, να πίνουν και να αυτοσχεδιάζουν μπροστά στα μάτια του θεατή. Ο Cassavetes απέφευγε να αναλύσει τους ήρωες του και να δώσει στον θεατή άμεση πρόσβαση στα κίνητρα τους. Όπως έλεγε και ο ίδιος στην πραγματική ζωή έχουμε πρόσβαση μόνο στην “επιφάνεια” των ανθρώπων και στόχος του ήταν να φτιάξει ταινίες που θα αντικατοπτρίζουν τις εμπειρίες της πραγματικής ζωής.

Σήμερα το όνομα του Cassavetes έχει συνδεθεί με τις πιο γνωστές ταινίες του όπως είναι το Faces το A Woman Under the Influence και το Husbands. Κάποιες άλλες σημαντικές ταινίες του σκηνοθέτη έχουν ξεχαστεί με το πέρασμα του χρόνου όπως το Minnie and Moskowitz και το Love Streams και σίγουρα αξίζει να τις ξαναθυμηθούμε

  • Minnie and Moskowitz (1971) 

Στο Minnie and Moskowitz η Gena Rowlands ενσαρκώνει την Minnie μια ντροπαλή και ευαίσθητη γυναίκα που έχει διαμορφώσει την άποψή της για τις σχέσεις μέσα από τις ταινίες του Hollywood. Αφού την εγκαταλείπει ο παντρεμένος και βίαιος εραστής της γνωρίζει σε ένα πάρκινγκ τον Seymour (Seymour Cassel). Η εμφάνιση και συμπεριφορά του Seymour πάνε κόντρα στα πρότυπα που έχει η Minnie. Η μακριά κοτσίδα του, το απεριποίητο μουστάκι του αλλά και η υπερκινητικότητα του κάνουν την Minnie να τον απορρίπτει. Όπως του λέει και σε μια από τις σκηνές της ταινίας “Seymour that’s not the right face, that’s not the face I dreamt of…”.Ο Seymour ωστόσο δεν εγκαταλείπει την προσπάθεια και την ακολουθεί σε όλο το LA για να της αλλάξει γνώμη.

Ενώ η πλοκή ακούγεται αρκετά συνηθισμένη και απλή, ο τρόπος που επικοινωνούν οι δύο χαρακτήρες κάνει την ταινία ξεχωριστή. Ο Seymour προσπαθεί πάντα να καταλάβει τις βαθύτερες σκέψεις της Minnie και να μην σταθεί στην αποστασιοποιημένη περσόνα που εκείνη παρουσιάζει ενώ η Μinnie από την πλευρά της είναι αφοπλιστικά ειλικρινής μαζί του αλλά και συνεπής απέναντι στον εαυτού της. Όταν ξεσκεπάζονται οι φόβοι και οι νευρώσεις της δεν προσπαθεί να δικαιολογηθεί αλλά σωπαίνει και φοράει τα μεγάλα κοκάλινα γυαλιά της. Και οι δύο ήρωες καταφέρνουν να είναι ο αυθεντικός, υπερβολικός και καθόλου χαριτωμένος εαυτός τους χωρίς να απολογούνται για αυτό. Η ταινία ξεχωρίζει στο είδος της ρομαντικής κωμωδίας και για έναν ακόμα λόγο, τον ιδιαίτερο τρόπο που κινηματογραφεί ο Cassavetes την Μinnie και τον Seymour. Ο φακός του Cassavetes “κοιτάζει” τους χαρακτήρες του από μακριά δημιουργώντας έτσι μια απόσταση από τον θεατή. Με αυτό τον τρόπο τα συναισθηματικά ξεσπάσματα τους δεν αποκαλύπτουν μόνο την προσωπική ψυχολογική τους κατάσταση αλλά και την ανθρώπινη φύση στο σύνολο της.

  • Love Streams (1984) 

Στην προτελευταία ταινία του σκηνοθέτη η Gena Rowlands και ο John Cassavetes υποδύονται δύο αδέρφια, την Sarah Lawson και τον Robert Harmon. Η Sarah είναι μια χωρισμένη γυναίκα που είναι διατεθειμένη να κάνει τα πάντα για να σώσει τον γάμο της και να μείνει με την κόρη της ενώ ο Robert περνάει τον χρόνο του πίνοντας και παίζοντας χαρτιά στην πολυτελή βίλα του. Από την αρχή της ταινίας γίνεται ξεκάθαρο ότι η Sarah αποζητάει την συντροφιά των γύρω της και αυτοπροσδιορίζεται μέσα από τις σχέσεις της ενώ ο Robert είναι συναισθηματικά αποκομμένος από το περιβάλλον του. H Sarah είναι εκείνη που διαθέτει την εσωτερική δύναμη για να προσπαθήσει να αλλάξει κάνοντας συνεχώς καινούργια πράγματα. Σε μια από τις πιο αστείες σκηνές της ταινίας υιοθετεί ένα ολόκληρο κοπάδι από ζώα και τα παίρνει μαζί της στο σπίτι.

Ο αδερφός της από την άλλη είναι αδύναμος για οποιαδήποτε αλλαγή. Ο χαρακτήρας του Rοbert εκφράζει την ταυτότητα του άντρα έτσι όπως την βίωσε ο ίδιος ο Cassavetes την δεκαετία του 60′ και του 70′. Τα προσεγμένα ρούχα του, τα στιλάτα παπούτσια του, οι κινήσεις του όταν χορεύει, υποδηλώνουν μια εποχή πολύ επίσημη και καταπιεστική για τους άντρες. Ο Robert είναι καθηλωμένος στην εικόνα του ισχυρού άντρα που δεν μπορεί να εκφραστεί και έχει ως μοναδική διέξοδο το ποτό. O Cassavetes αναδεικνύει για μια ακόμη φορά το πόσο ευάλωτοι είναι οι ήρωες του μπροστά στα πράγματα που δεν μπορούν να κατανοήσουν και να αλλάξουν. Όπως έλεγε και ο ίδιος συχνά η πιο σημαντική και ενδιαφέρουσα μάχη που δίνουμε είναι να κατανοήσουμε τον εαυτό μας.