10 υπέροχες ταινίες που διαδραματίζονται στη Μεσόγειο – Cinefreaks.gr Cinefreaks.gr

10 υπέροχες ταινίες που διαδραματίζονται στη Μεσόγειο

Top-10, Αφιερώματα | 10-8-2015 |

Εξαιτίας της κυκλοφορίας της ταινίας του Roberto Rossellini, “Ταξίδι στην Ιταλία” σε blu-ray , πακετάρουμε και ξεκινάμε και εμείς ένα ταξίδι προς αναζήτηση των 10 καλύτερων ταινιών, με φόντο την Μεσόγειο.

journey-to-italy-1954-002-ingrid-bergman-george-sanders-sunbathing

Η Μεσόγειος πάντα, με τα βαθυγάλανα νερά της, έλκυε τους ποιητές, τους συγγραφείς και φυσικά και τους σκηνοθέτες. Με το ίδιο τρόπο που οι Αμερικανοί παραγωγοί ταινιών, την πρώτη περίοδο άνθησης του κινηματογράφου, προτιμούσαν το χρώμα του Los Angeles για τις ταινίες τους, έτσι και το ήπιο κλίμα της νότιας Ευρώπης, καθώς και οι άπειρες κινηματογραφικές λήψεις που προσφέρουν τα γραφικά τοπία, οι απότομες λοφοπλαγιές και η αέναη και απέραντη θάλασσα της Μεσογείου, αποτέλεσαν σαγηνευτικό κίνητρο κινηματογράφησης από τις μέρες του βωβού σινεμά έως τώρα.

Αλλά, εκτός από τους σκηνοθέτες, πάρα πολλοί τουρίστες, με την άνοδο της κουλτούρας των διακοπών, συνέρρεαν στη Μεσόγειο, ως ένα είδος προσκυνητών μιας άλλης  Αγίας Τριάδας, αυτής του ήλιου- θάλασσας- άμμου!!  Δύο,τέτοιοι, ταξιδιώτες, πιο πολύ θα λέγαμε λάτρεις των αξιοθέατων παρά του ήλιου, είναι οι  Katherine και Alexander Joyce (Ingrid Bergman και George Sanders), ένα επιτηδευμένο ζευγάρι Βρετανών, που παραθερίζει στην Νάπολη, στην ταινία του  Roberto Rossellini, Journey to Italy (1954).

Οι εντάσεις στο γάμο των Joyce βαθαίνουν καθώς το ζευγάρι έρχεται αντιμέτωπο και ζαλίζεται από το τόσο διαφορετικό, μη αγγλικό τοπίο, και τους ιταλικούς ήχους. Η ταινία αιχμαλωτίζει τις μη δραματικές υφές της ζωής και την αναταραχή των συναισθημάτων μας, οι οποίες πολλές φορές είναι απρόβλεπτες και αναπάντεχες. Όσον αφορά, τις ταινίες σχετικά με διακοπές, είναι ίσως η καλύτερη ταινία που μπόρεσε να αναδείξει το χάσμα μεταξύ των προσδοκιών μας για τις ξένες χώρες και τη σκληρή-κάποιες φορές- γήινη πραγματικότητα.

1.Pandora and the Flying Dutchman (1950)

pandora-and-the-flying-dutchman-1951-view-from-turret-over-beach

Δύο νεκρά περιτυλιγμένα σώματα ξεβράζονται από τα βάθη της θάλασσας της Μεσογείου, στα δίχτυα ενός ψαρά, στην εναρκτήρια σκηνή του  Albert Lewin, σε αυτή την παράξενη ταινί φαντασίας. Η ιστορία της Pandora (Ava Gardner) , μιας όμορφης Αμερικάνας που ζει σε μία καταλανική πόλη, κοντά στο λιμάνι και ενός μυστηριώδη ψαρά, (James Mason), του οποίου το γιοτ είναι προσαραγμένο στη στεριά, η ταινία Pandora and the Flying Dutchman, είναι ένα συναρπαστικό χαρμάνι μύθου, ρομαντισμού και γκλάμουρ της ζωής των εκπατρισμένων στην Ευρώπη, τη δεκαετία του 1930.

Ο Lewin ήταν πραγματικά σαν ψάρι έξω από το νερό σε σχέση με τους σκηνοθέτες της εποχής του, μιας και ήταν πιο ποιητικός, γοητευόταν από τα εκπληκτικά σκηνικά της Μεσογείου και χρησιμοποιούσε άλλες τεχνικές με κάμερα technicolor. Το μπλε της θάλασσας και το κόκκινο ενός κραγιόν ή το κοστούμι ενός ταυρομάχου είναι τόσο έντονα χρωματισμένα και τόσο ζωντανά, ενώ ο επίπεδος και παράξενος τρόπος έκφρασης των ηθοποιών προσθέτει ακόμα περισσότερη τρέλα στην μυστηριώδη αύρα της ταινίας.

  1. To catch A Thief

to-catch-a-thief-1955-001-grace-kelly-cary-grant-grande-corniche

Ο Alfred Hitchcock είχε χρησιμοποιήσει τη Γαλλική Ριβιέρα σαν τοποθεσία για τη βωβή ταινία του  Easy Virtue (1927) και για τις σκηνές έναρξης της ταινίας  Rebecca (1940)  στο Monte Carlo, αλλά το 1954 κατέφυγε στην Κυανή Ακτή για άλλη μια φορά, για να εκμεταλλευτεί τα τιρκουάζ νερά και τις εντυπωσιακές ακτογραμμές, σε έγχρωμο φιλμ.

Μία από τις πιο εντυπωσιακές και σαγηνευτικές ταινίες του Alfred Hitchcock, είναι το  To Catch a Thief, στην οποία πρωταγωνιστεί ο Cary Grant που υποδύεται τον John Robie, έναν διάσημο διαρρήκτη που έχει πλέον αποσυρθεί. Ερωτεύεται την κοσμική Francie (Grace Kelly), η οποία παραθερίζει στη Ριβιέρα ενώ μια σειρά από διαρρήξεις λαμβάνουν χώρα κατά μήκος της ακτογραμμής και αναγκάζουν τον Robie να αποδείξει την αθωότητά του.

Φυσικά, υπάρχει άπλετο σασπενς, καθώς μιλάμε για ταινία του Hitchcock, αλλά παρόλα αυτά έχει μείνει στην ιστορία για τα ηλιόλουστα πλάνα της, για τον χαλαρωτικό ρυθμό της, καθώς και για τους παιχνιδιάρικους και ερωτικούς υπαινιγμούς που υπάρχουν κατά τη διάρκεια της ταινίας. Σε μία πολύ γνωστή σκηνή, όπου οι πρωταγωνιστές κάνουν πικ-νικ, η Kelly αφήνει να φανεί λίγο από το γόνατό της και από το στήθος της, ενώ σε μία άλλη σκηνή πάθους, μας προβάλλει αντ’αυτού, πυροτεχνήματα που σκάνε στον ουρανό!!

Οι διάσημες σκηνές στις οποίες ο Cary Grant και η Grace Kelly ή πριγκίπισσα του Μονακό διασχίζουν τις απότομες και εντυπωσιακές πλαγιές του Grande Corniche, πλέον μας αφήνουν μια νότα μελαγχολίας, καθώς η ηθοποιός σκοτώθηκε το 1982, σε αυτή την τοποθεσία, με το αυτοκίνητό της, καθώς έπαθε εγκεφαλικό επεισόδιο την ώρα που οδηγούσε.

  1. Bonjour tristesse (1958)

bonjour-tristesse-1958-001-jean-seberg-david-niven-shorts-00m-twb

Στο τέλος της δεκαετίας του ΄50, η εμφάνιση της Brigitte Bardot στην ταινία του Roger Vadim  And God Created Woman, τοποθέτησε το Saint-Tropez, σταθερά ψηλά στις προτιμήσεις των σκηνοθετών. Συνεπώς, μετά την αίσθηση που προκάλεσε η νουβέλα του Françoise Sagan, το 1954 , το Bonjour tristesse, ενέπνευσε τον σκηνοθέτη  Otto Preminger, να εκμεταλλευτεί τα θέλγητρα της Κυανής Ακτής και να γυρίσει μία ταινία στηριζόμενη στο βιβλίο.

  Σε αυτή την ταινία, λοιπόν, πρωταγωνιστεί η Jean Seberg σαν Cécile,υποδυόμενη την κακομαθημένη έφηβη κόρη ενός Άγγλου playboy (David Niven),  η οποία φθονεί και ταράζεται με την εισβολή της καινούριας καθώς πρέπει ερωμένης του πατέρα της,(Deborah Kerr) , η οποία αναστατώνει την ανιαρή ζωή της που αποτελείται από πάρτυ, αγόρια και ηλιοθεραπείες.

Η ταινία είναι πλημμυρισμένη με έναν θλιμμένο τόνο χαμένης αθωότητας και εναλλάσσει ασπρόμαυρες εικόνες από τη ζωή της Cecile, που πλέον έχει ωριμάσει και έχει βαρεθεί το Παρίσι και φλας μπακ με  έγχρωμες, αστραφτερές εικόνες από την πρότερη ζωή της στη Νότια Γαλλία, διαποτισμένες με άρωμα πεύκου και με θαλασσινή αύρα.

  1. Lavventura (1960)

avventura-1960-001-monica-vitti

Μία γυναίκα χάνεται κατά τη διάρκεια ενός ταξιδιού με βάρκα στις Ιταλικές Αιολίδες Νήσους, στην αμφιλεγόμενη ταινία του  Michelangelo Antonioni “ L’avventura”, η οποία αποδοκιμάστηκε από το κοινό και τους κριτικούς στις Κάννες. Οι μικροαστοί φίλοι της, Claudia (Monica Vitti) και Sandro (Gabriele Ferzetti),ψάχνουν στους βράχους για να βρουν τη φίλη τους,αλλά ούτε και οι ηθοποιοί, ούτε και ο ίδιος ο Αντονιόνι δείχνουν μεγάλο σθένος στο να βρουν τι απέγινε η  Anna (Lea Massari).

Ο σκηνοθέτης ανέτρεψε την ιδέα του ότι ένα μυστήριο πρέπει να λυθεί ,προτιμώντας μία νεωτεριστική ασάφεια και αφήνοντας τον υπαινιγμό του ότι αιτία όλου αυτού, μπορεί να ήταν μία επίμονη ανία. Είναι σαν η Anna, να εξαφανίστηκε απλά κάπου ανάμεσα στα συντρίμμια του ναυάγιου της ταινίας, και ο Αντονιόνι απλά ακολουθεί τα χνάρια μέσα από τις συνεχείς κινήσεις της κάμερας, δείχνοντας τα συναισθηματικά κενά μεταξύ των ανθρώπων και της κενότητας της κοινωνίας.

  1. Le Mépris (1963)

mepris-1963-005-michel-piccoli-against-sea

Διάσημος για την ριζοσπαστική, ανατρεπτική διήγηση στις ταινίες του, ο Jean-Luc Godard, αυτό που κυρίως χρησιμοποιεί και που διαφοροποιεί το στυλ των ταινιών του, είναι οι ξεκάθαρες σαρκικές απολαύσεις. Αυτό ήταν περισσότερο ξεκάθαρο στις 2 ταινίες του σκηνοθέτη του Γαλλικού Νέου Κύματος, που διαδραματίζονται στη Μεσόγειο, δηλαδή στο 1965’s Pierrot le fou και στο Le Mépris (Η Περιφρόνηση), που έχει γυριστεί στο νησί του Κάπρι.

Η υπόθεση έχει ως εξής: Ο Αμερικανός παραγωγός Τζέρεμι Πρόκος (Τζακ Πάλανς) προσλαμβάνει τον γνωστό Αυστριακό σκηνοθέτη Φριτς Λανγκ (υποδύεται τον εαυτό του στην ταινία) προκειμένου να μεταφέρει στον κινηματογράφο την Οδύσσεια του Ομήρου. Δυσαρεστημένος με την «καλλιτεχνική» προσέγγιση που ακολουθεί ο σκηνοθέτης, προσλαμβάνει τον Πωλ Ζαβάλ (Μισέλ Πικολί), συγγραφέα αστυνομικών ιστοριών και θεατρικών έργων, για να επεξεργαστεί το σενάριο. Η σύγκρουση μεταξύ καλλιτεχνικής έκφρασης και εμπορικής απήχησης ακολουθεί μια παράλληλη πορεία με την προοδευτική αποξένωση του Πωλ από τη σύζυγο του Καμίλ (Μπριζίτ Μπαρντό) η οποία φαίνεται να ξεκινά από τη στιγμή που ο Πωλ αφήνει την Καμίλ μόνη με τον εκατομμυριούχο παραγωγό.

Αν και η ιστορία της αποξένωσης του ζευγαριού υπάρχει στην νουβέλα του Μοράβια, ο Γκοντάρ ηθελημένα παραβάλει στοιχεία της προσωπικής του ζωής στα πρόσωπα και τις πράξεις των πρωταγωνιστών του

Ένα μεγάλο μέρος διαδραματίζεται στην  Casa Malaparte, μία βίλα που σε κάνει να μένεις με το στόμα ανοιχτό, αντικρίζοντας το απέραντο γαλάζιο….

  1. La Piscine (1969)

piscine-1969-002-alain-delon-lying-by-pool

Ξεκινώντας με μία σκηνή στην οποία ο Alain Delon ξεκουράζεται και μαυρίζει δίπλα στην πισίνα του τίτλου, το νωθρό θρίλερ του 1969 του σκηνοθέτη Jacques Deray, παρουσιάζει και ταυτόχρονα απολαμβάνει το θέαμα αδύνατων, καλοκαμωμένων κορμιών σε ακινησία, κάτω από τον θερμό ήλιο της Μεσογείου.

Μένοντας σε βίλλα ενός φίλου στην Κυανή Ακτή, ο συγγραφέας Jean-Paul (Delon) με την κοπέλα του, Marianne (Romy Schneider), απολαμβάνουν ένα καλοκαίρι νωθρότητας και χαμηλής ερωτικής διαστροφής, όταν ο παραγωγός δίσκων Harry (Maurice Ronet) εμφανίζεται για να τους κάνει παρέα. Η παρουσία του πρώη της Marianne, του Harry και της δεκαοχτάχρονης κόρης του, της Pénélope (Jane Birkin)  φέρνει στην επιφάνεια χιλιάδες πόθους και ζήλειες. Ο Ronet και ο Delon είχαν πρωταγωνιστήσει μαζί στο Purple Noon (1960), τη γαλλική εκδοχή του βιβλίου της Patricia Highsmith’,The Talented Mr Ripley (Ο ταλαντούχος κύριος Ρίπλεϊ).

Η πισίνα, με τα διαυγή νερά της, είναι το κέντρο στο δράμα αυτό, με τη θάλασσα να είναι μόνο μία μπλε γραμμή στον ορίζοντα, ένα ήρεμο τοπίο μακριά από τις ανοησίες των ανθρώπων.

  1. Μια αιωνιότητα και μία μέρα (Eternity and a Day)  (1998)

eternity-and-a-day-1998-001-group-standing-on-horizon

Ταινίες όπως το Ποτέ την Κυριακή (Never on Sunday ) του 1959, ο Ζορμπάς (Zorba the Greek) του 1964, αλλά και όπως το Shirley Valentine (1989) και το Mamma Mia! (2008), εκμεταλλεύτηκαν τα φωτογενή ελληνικά νησιά και τις ακτογραμμές, εμπνέοντας πολύ κόσμο να πακετάρει τις βαλίτσες του και να αναζητήσει τον ήλιο της Μεσογείου.

Ο πιο διάσημος σκηνοθέτης της Ελλάδας, ο Θεόδωρος Αγγελόπουλος, αγαπούσε επίσης τις ελληνικές παραλίες και τις παραλιακές πόλεις, αλλά απεικόνισε έναν ζωντανό κόσμο, μακριά από την τουριστική βιομηχανία. Μία συχνά εμφανιζόμενη εικόνα στις ταινίες του Αγγελόπουλου είναι αυτή που δείχνει φιγούρες να περπατάνε στην παραλία, καλυμμένοι με παγερή ομίχλη και στο βάθος η γκρίζα, βαριά, θάλασσα.

Στην βραβευμένη ταινία με Χρυσό Φοίνικα, το «Μια αιωνιότητα και μια μέρα», του 1998, παρακολουθούμε την ιστορία ενός φιλάσθενου ποιητή,του , Alexander (Bruno Ganz) ο οποίος ρεμβάζει και αναπολεί τη ζωή του κατά τη διάρκεια του ταξιδιού του στην Ελλάδα, παρέα με ένα παιδί από την Αλβανία, που έχει πάρει υπό την προστασία του. Ο Αγγελόπουλος, αναγνωρίζει σε αυτή την ταινία το καλοκαίρι της Ελλάδας, που είναι αυτό των αισθήσεων, κάνοντας φλας μπακ στο ευτυχισμένο παρελθόν του ποιητή, όταν έκανε διακοπές με τη γυναίκα του, τα παιδιά του και τους φίλους του. Εδώ, για μία φορά, ο σκηνοθέτης απολαμβάνει το επιχρυσωμένο φως του απογεύματος, τα σαπφειρένια νερά και την απόλαυση του να ταξιδεύεις με καραβάκι.

  1. The Talented Mr. Ripley (1999)

talented-mr-ripley-1999-001-jude-law-sunlounger-00n-5xb

Η ταινία Purple Noon, η πρώτη μεταφορά του βιβλίου της Patricia Highsmith του 1955, « Ο ταλαντούχος κύριος Ρίπλεϋ », από τον σκηνοθέτη  René Clement, παραμένει κλασική και λαμπερή, με την καταπληκτική ερμηνεία του Alain Delon που υποδυόταν τον πανούργο Tom Ripley. Παρόλα αυτά, η δεύτερη μεταφορά της νουβέλας, αποδείχθηκε εξίσου σαγηνευτική, το 1999.

Ο Matt Damon χρησιμοποιεί την ήρεμη δύναμή του και συναρπάζει σαν Ripley, που έρχεται στην Ιταλία και προσπαθεί να πείσει τον Dickie Greenleaf (Jude Law, στη φωτογραφία), τον οκνηρό γιο ενός πλούσιου αμερικάνικου ζευγαριού, να επιστρέψει στην Αμερική. Προσποιούμενος πως γνωρίζει τον Dickie, αρχίζει και κάνει παρέα μαζί του και εντυπωσιάζεται από τον τρόπο ζωής του, από τις δραστηριότητές του, καθώς και από την  όμορφη κοπέλα του, (Gwyneth Paltrow) και σιγά σιγά αλλάζει, προσπαθώντας να κλέψει τη ζωή του Dickie… Αντίθετα με την εκδοχή του Clément, η οποία γυρίστηκε αμέσως μετά την έκδοση του βιβλίου, το συναρπαστικό θρίλερ του Minghella, είναι μία ταινία εποχής. Αναπαριστώντας πολύ όμορφα το περιβάλλον της ιταλικής Μεσογείου το 1950, η ταινία αυτή σε κάνει να ανατριχιάζεις, προκαλώντας όλες τις αισθήσεις σου.

  1. Sex and Lucía (2001)

sex-and-lucia-2001-001-paz-vega-lighthouse

Στο ερωτικό μελόδραμα του Julio Medem, Sex and Lucía, η Lucía (Paz Vega) είναι μία νέα γυναίκα η οποία πιστεύει ότι ο συγγραφέας σύντροφός της, ο Lorenzo (Tristán Ulloa) , έχει αυτοκτονήσει και ταξιδεύει στη Formentera για να ανακαλύψει το νησάκι για το οποίο μιλούσε συχνά ο εραστής της.

Ανακατεύοντας ζώνες ώρας και τις τοποθεσίες, τον κόσμο του φανταστικού και του μη φανταστικού, ο Μεντεμ μας δείχνει το αχαλίνωτο πάθος του ζευγαριού τον πρώτο καιρό, την ανακάλυψη του Λορέντζο ότι έχει παιδί, μετά από μία βραδιά πάθους με μία άγνωστη στην παραλία και την ακόλουθη, τραγική ερωτική του περιπέτεια με την νταντά του παιδιού. Η ταινία περιβάλλεται από έναν μυστικισμό που διαπνέει τις Βαλεαρίδες, με τα επαναλαμβανόμενα μοτίβα του φεγγαριού και της θάλασσας και σε σπρώχνει να ανακαλύψεις τα μυστικά της Μεσογείου.

  1. The Life Aquatic with Steve Zissou (2004)

life-aquatic-with-steve-zissou-2004-001-bill-murray-noah-taylor-at-sea-00n-if8

Αφού έχει αποκτήσει πλέον μια cult φήμη, μετά τις ταινίες του, όπως το Rushmore (1998) και The Royal Tenenbaums(2001), ή το πολύ ωραίο Grand Budapest Hotel ο –ποιος άλλος;- αγαπημένος Wes Anderson, μας δίνει μια –θα λέγαμε- βαθιά ναυτική, θαλασσινή; Κωμωδία!

Προκειμένου να εντοπίσει τον θανατηφόρο καρχαρία που κόστισε την ζωή σε έναν αγαπημένο του συνεργάτη ο περίφημος ωκεανολόγος Στιβ Ζίσου, θα οργανώσει ένα έμπειρο πλήρωμα που θα συνταξιδέψει μαζί του. Μόνο που οι κακοτυχίες και οι αναποδιές παραμονεύουν σε κάθε του βήμα. 

Άλλη μία φοβερή ταινία του Anderson, που μας ταξιδεύει στη Μεσόγειο!!!

Καλές βουτιές, λοιπόν, στο θέαμα!!!

Το άρθρο βασίζεται σε σχετική δημοσίευση στο site του BFI.