Εκτός Θέματος 9: Ο Χριστός που πίνει ουίσκι και οι βιβλικές ταινίες – Cinefreaks.gr Cinefreaks.gr

Εκτός Θέματος 9: Ο Χριστός που πίνει ουίσκι και οι βιβλικές ταινίες

Eκτός Θέματος | 19-4-2014 |

Τέτοιες μέρες πέρυσι έκανε την εμφάνισή της στο ελληνικό web η φωτογραφία που συνοδεύει το σημερινό εκτός θέματος με τον Robert Powell εν ώρα γυρισμάτων του “Ο Ιησούς από την Ναζαρέτ” να βρίσκεται πάνω στο σταυρό, πίνοντας ουίσκι και καπνίζοντας. Αμέσως οι πιστοί έτρεξαν να διαμαρτυρηθούν για το περιεχόμενο αλλά και για το timing της δημοσίευσης. Φέτος λίγο πολύ άρχισε μία από τα ίδια με συζητήσεις επί συζητήσεων για τις ταινίες που απεικονίζουν τον Χριστό και την ηθικότητα του να δημοσιεύει κανείς τέτοιες φωτογραφίες την Μεγάλη Εβδομάδα. 

Όλα είναι θέμα οπτικής βέβαια και το θέμα με τις θρησκευτικές ταινίες δεν είναι πολύ απλό. Για παράδειγμα, στους Τίτλους Τέλους τις προηγούμενης εβδομάδας ο Γιάννης Πλιάγκος σας είπε γιατί δεν θέλει να βλέπει ούτε ζωγραφιστές ταινίες με προφήτες και γενικά οτιδήποτε από την Βίβλο. Η οπτική του Γιάννη είναι ότι δεν τον ενδιαφέρει το οτιδήποτε θρησκευτικό είτε από τον Χριστιανισμό είτε από άλλες θρησκείες, συνεπώς θεωρεί τις ταινίες αυτές προσβλητικές για την νοημοσύνη του και στρατευμένες, ακόμη και όταν είναι εναλλακτικές εκδόσεις των βιβλικών γεγονότων όπως το Νώε του Aronofsky ή τον Τελευταίο Πειρασμό.

Δική μου άποψη είναι ότι κάθε ταινία που σέβεται τον εαυτό της έχει ένα συγκεκριμένο λόγο ύπαρξης, έχει να πει μια ιστορία που έχει ενδιαφέρον να ακουστεί. Ιστορία όχι αληθινή προφανώς, αλλά ιστορία που θα μπορούσε να είναι αληθινή, ή που αν δε θα μπορούσε να είναι αληθινή, πάλι κάτι έχει να πει μέσα στα φανταστικά της στοιχεία και την μυθοπλασία της. Συνεπώς είτε τις δούμε ως φανταστικές, είτε σαν ιστορικές, οι ταινίες με θέματα από την Βίβλο δεν σημαίνει εκ προοιμίου ότι δεν έχουν νόημα. Είναι ωστόσο ταινίες που βασίζονται πάνω σε ένα εντελώς αντι-κινηματογραφικό βιβλίο, που έχει γνωρίσει ουκ ολίγες μεταφορές σε μεγάλη και μικρή οθόνη, με αποτέλεσμα ταινίες πάνω σε αυτό να είναι συνήθως βαρετές, χωρίς ουσία και με κανένα άλλο λόγο ύπαρξης πέρα από την τέρψη των θρησκευτικών αισθημάτων των πιστών.

the-passion-of-the-christ-05-crucifixions-of-cinema-a-moviepilot-easter-special

Έτσι τις ταινίες που βασίζονται σε βιβλικές ιστορίες τις ακολουθεί μοιραία και η φρενήρης συνήθως αντίδραση των Εκκλησιών ανά τον κόσμο. Και μέχρι κάποιο σημείο είναι λογικό αυτό, καθώς όταν έχουμε μια μεταφορά βιβλίου στο σινεμά, δεν είναι λίγες οι φορές που ο συγγραφέας διαμαρτύρεται για την μεταφορά ή την απορρίπτει. Έτσι κατά κάποιο τρόπο η εκκλησία έχει δικαίωμα να πει ότι μια ταινία είναι σύμφωνη με τα πιστεύω της ή όχι. Όμως το ίδιο δικαίωμα έχει και ο καθένας πάνω στον πλανήτη! Ο καθένας με τα δικά του κριτήρια και πιστεύω. Αυτό που δεν έχει δικαίωμα κάποιος να κάνει είναι να απαγορεύει, να κατακρίνει με χυδαίο τρόπο και να προσπαθεί να περάσει τις θρησκοληψίες του ως κανόνα. Και όταν μιλώ για θρησκοληψίες αναφέρομαι σε όλες τις πλευρές. Όπως η εκκλησία μπορεί να κατακρίνει – αν το κάνει σεμνά – μία ταινία, έτσι και η επιστήμη μπορεί να παρουσιάσει ιστορικά γεγονότα όπως είναι. Έτσι και ο κινηματογράφος έχει το backstage του, και μία εικόνα του αγαπημένου Χριστού της εκκλησίας, αυτόν του Τζεφιρέλι, με ουίσκι και τσιγάρο, είναι κάτι το απόλυτα φυσιολογικό. Ο οποιοσδήποτε διαμαρτύρεται για την σκηνή από το παρασκήνιο από τον Ιησού από την Ναζαρέτ, με τον Powell στον σταυρό να πίνει και να καπνίζει, είναι απλά εκτός σινεμά. Είναι σαν να απαιτούμε από τους ηθοποιούς που παίζουν βιβλικές φιγούρες να μην παίζουν, αλλά να είναι αυτές. Είναι σαν να απαγορεύουμε οποιαδήποτε παρεκτροπή από τον ρόλο σε έναν ηθοποιό που γυρίζει μια ταινία ακόμα και όταν οι κάμερες είναι κλειστές… μιλάμε για τρέλα.

Για κάποιο λόγο βέβαια αυτή η τρέλα σε ένα μεγάλο μέρος του λαού είναι όχι απλά δικαιολογημένη αλλά είναι και βλασφημία. Δεν θα ανοίξω κουβέντα καθώς θα βγω εντελώς “Εκτός Θέματος”, όμως είναι απαράδεκτο από μόνο του, η ύπαρξη της βλασφημίας σας όρου και σαν λογική τόσα χρόνια μετά από τον μεσαίωνα.

600full-the-last-temptation-of-christ-screenshot

Το ίδιο βλασφημία είναι αυτό που έκανε ο Scorsese για κάποιους, δείχνοντας τον Χριστό γυμνό στο σταυρό του μαρτυρίου του. Εντάξει, αυτό ήταν το λιγότερο που καταλογίζει το ιερατείο όλου του κόσμου στην ταινία που βασίζεται στον Τελευταίο Πειρασμό του Καζαντζάκη, είναι όμως ενδεικτικό ότι ο Scorsese τόλμησε να απεικονίσει κάτι που είναι ευρέως γνωστό, ότι δηλαδή μία από τις χειρότερες θανατικές ποινές που βρήκε ποτέ ο άνθρωπος, η σταύρωση, γινόταν με το θύμα εντελώς γυμνό, με σκοπό να το εξευτελίσει εντελώς σε όλους τους παρευρισκόμενους. Aν και τους πρώτους αιώνες μ.Χ. λέγεται πως ο γυμνός Χριστός στο σταυρό ήταν κάτι συνηθισμένο, σε αρκετές περιπτώσεις κατά τον μεσαίωνα ο Χριστός εμφανιζόταν στον σταυρό εντελώς ντυμένος, λόγω της συντηριτικής εκκλησίας.

Γιατί τα λέω όμως αυτά; Πέρα από εγκυκλοπαιδική γνώση που σπανίως παίρνουμε στα σχολεία, θέλω να τονίσω πόσο πολύ βίαια απολίτιστη και βάρβαρη είναι η διαδικασία της σταύρωσης. Η ταινία του Gibson πριν λίγα χρόνια ήταν για παράδειγμα περισσότερο ταινία splatter παρά ταινία για τον Χριστό. Δε νομίζω κάποιος φυσιολογικός άνθρωπος ποτέ να έδειχνε στα παιδιά του μία εκτέλεση με ηλεκτρική καρέκλα, δε μπορώ να καταλάβω γιατί το να δείχνουμε τέτοιες σκηνές σε παιδιά θεωρείται οκ από κάποιους. Η ταινία του Gibson βέβαια είναι ένα ακραίο παράδειγμα, καθώς στις περισσότερες χώρες κρίθηκε ακατάλληλη για ανηλίκους. Αναρωτιέμαι τι ισχύει για τις άλλες ταινίες και σειρές για τον Χριστό. Σίγουρα πάντως όλα τα παιδιά βλέπουν από μηδενική ηλικία τις ίδιες εικόνες στην εκκλησία…

Κλείνοντας, το ερώτημα παραμένει. Θέλουμε τις βιβλικές ταινίες και πιο συγκεκριμένα τις ταινίες για τον Χριστό; Αν ναι, τι ακριβώς θέλουμε από αυτές, ρεαλισμό, απλή απεικόνιση της Βίβλου, ιστορική ματιά ή καλλιτεχνική αρτιότητα;

Διαβάστε περισσότερα για: